Don’t freakout

Don’t freak out door je flare up. Een flare up is een spontane, soms absurde, onbegrijpelijke, verergering van je pijn of klachten. Ineens veel minder aankunnen. Gevoeliger worden. Waarschijnlijk heb je last van een flare up, oftewel een opvlamming. Don’t freak out, een flare-up is slechts tijdelijk. Het kan de intensiteit van je pijnklachten verergeren, of juist de hoeveelheid. En de oorzaak? Daar heb je waarschijnlijk geen idee van.

 

OVER FLARE-UPS

Flare ups komen voor bij chronische pijn, en -vermoeidheid, maar ook fibromyalgie, reumatische aandoeningen en elke andere chronische ziekte zoals long-covid. En zijn vaak reden om behoorlijk van je padje te raken. Zowel fysiek als mentaal. Niet ok.

Tijdens een flare up raakt je totale systeem; zenuwstel, hormoonhuishouding, immuunsysteem, humeur, organen, spieren etc. zwaar ontregelt. Ontstekingswaarden gaan vaak (laaggradig) de lucht in, je wordt moe en je londje korter. Je brein stopt dan met het produceren van je fatsoenlijke hormonen en laat in plaats daarvan een flinke dosis neurotransmitters los die boodschappen afgeven aan je lijf die wijzen op gevaar. Je systeem geeft aan er is bedreiging. Jij gaat op alert. Je wordt gevoeliger. Hierdoor krijg je meer klachten en pijn. Je kunt minder (aan). Je stresssysteem slaat op hol. Wat er gebeurt? Je lijf schiet door in overbezorgdheid en trekt daarom alle beschermingsmechanismes uit de kast. ⠀
⠀
Een behoorlijke klap voor je lijf. Doodvermoeiend. Precies daarom is het handig om te leren hoe je flare-ups kunt voorkomen.

 

EEN FLARE-UP VOORKOMEN

Als eerste is het essentieel om te realiseren dat – wanneer je niet écht iets heel geks hebt gedaan – een flare up een overbeschermingsmechanisme is. Deze uit zich vaak in de vorm van pijn, stijfheid en vaak ook vermoeidheid. En je humeur doet bijna altijd mee. Anyhow: het is altijd een lichaamsgevoel. Al is het je water of je donkerbruin vermoeden: je kunt het voelen. ⠀
⠀
Een flare up vertelt je dat je over de grens gegaan bent. Dat je een lichaamsgevoel niet gehoord hebt, of dat je deze misschien hebt genegeerd. En dat je een beetje te dicht in de buurt bent gekomen van wat je lijf maximaal van je tolereert. Wat reëel is. Meestal is er niet echt iets stuk.

 

Accepteren, anders en actie

Ok ok, je eerste reactie is waarschijnlijk dat je baalt. Gelukkig is er iets te doen aan je flare up. Zoals ik altijd zeg: het alfabet begint met een A. De A van accepteren. De A van anders. Bedenk bij jezelf het is zoals het is, accepteer het. En bedenk hoe het anders kan. En dan de A van actie. Wat kun je doen? Of wat kun je beter niet doen? Zet voor jezelf op een rijtje wat je te doen staat om beter naar je lijf te luisteren.

 

WAT IS EEN FLARE UP?

Een flare up is een tijdelijke, soms enorme, verergering van de intensiteit of hoeveelheid van je pijn of klachten. De oorzaak is niet altijd op het eerste gezicht duidelijk. Een flare-up is een overbeschermingsmechanisme van je neuro-immuunsysteem. Een bericht van je lijf aan jou dat je uit balans bent. Dat er iets echt niet goed gaat. Dat kan een klein en onbenullig lichaamssignaal zijn. Maar net zo goed een heftige auto-immuunreactie van je lichaam, met alle bijkomende symptomen. De manier waarop je lichaam je laat weten dat je balans verstoord is kan enorm verschillen.

Bij bedreiging van de balans is je lichaam in staat om meerdere beschermende systemen te activeren. Denk hierbij aan het neuro-immuun-, hormoon-, (senso)motorische systeem, maar ook het autonome-, ademhalingssysteem, je hart- en vatenstelsel, het cognitieve- en je emotionele systeem. Een of meer van deze systemen kunnen in dergelijke gevallen overbeschermend of overprikkeld raken.

Maar ik zei al don’t freak out, een flare-up is slechts tijdelijk. Het is beïnvloedbaar. Voor de meeste problemen kun je bij de juiste omstandigheden ook weer opnieuw balans vinden door het leven heen. Het is biologisch en anatomisch onmogelijk om te denken dat pijn niet kan veranderen. Alles in het lichaam veranderd, ook pijn, ook chronische pijn. Dit betekent ook dat je flare ups dus kunnen verminderen. Mits je begrijpt wat er gebeurt in je lichaam en je er anders op leert te reageren.

 

OPNIEUW NAAR DE DOKTER?

Flare ups worden vaak geïnterpreteerd als onweerlegbaar bewijs dat er iets ergs in het lichaam is gebeurd. Ze zijn bijna altijd pijnlijk. Ze zijn vaak een reden om wederom een afspraak te maken met een arts of specialist. Op zoek gaan naar nieuw onderzoek, een andere diagnose, meer antwoorden of een andere (drastische) behandeling.

Door te leren hoe jouw lichaam én het pijnsysteem werkt, zul je op den duur gaan begrijpen wat er in jouw geval gebeurd en welke invloed dit heeft op je gedachtes en emoties en daarmee op je pijn. Je zal merken dat je minder de neiging zult hebben om op zoek te gaan naar medicijnen, een arts, een nieuwe diagnose of een andere behandeling.

 

Je flare ups samen leren herkennen en verminderen?

Wil je leren waarom je keer op keer in een flare up belandt? Waarom sommige klachten zo duidelijk aanwijsbaar zijn terwijl andere symptomen zo ondoorgrondelijk lijken? Kunnen we samen kijken (online of in real life) naar de factoren die er bij jou voor zorgen dat je niet hersteld of waarom je klachten zo plots kunnen verergeren. We kunnen altijd een afspraak maken om samen in jouw persoonlijke factoren te duiken die de klachten en de flare ups beïnvloeden. Vervolgens kan ik je ook leren hoe je flare ups kunt voorkomen.